قرائت و تجوید قرآن

دندان ها :

به 4 دسته ي اصلي تقسيم مي شوند و به ترتيب از جلو به عقب عبارتند از :

1- ثنايا: دقيقا در جلو و وسط آرواره ها قرار دارد و تعدادشان 4 عدد است (در هر آرواره دو عدد)

2- رَباعيات: تعدادشان 4 عدد است (در هر آرواره 2 عدد). در طرفين ثنايا قرار دارند .

3- انياب : تعدادشان 4 عدد است (در هر آرواره 2 عدد). در طرفين رباعيات قرار دارند .و در فارسي «نيش» نام دارند.

4- اَضراس : بعلت دندانه دار بودن سطح فوقاني ، «ضرس» نام دارند . به اين دندان ها در فارسي «آسيا» گفته مي شوند. اين دندانها ، خود 3 قسم اند :

-ضواحک : تعدادشان 4 عدد است (در هر آرواره 2 عدد). در فارسي به «آسياي کوچک» معروفند .

-طَواحِن :  تعدادشان 12 عدد است (در هر آرواره 6 عدد). در فارسي «دندانهاي آسياي بزرگ» نام دارند.

- نَواجِذ : تعدادشان 4 عدد است (در هر آرواره 2 عدد). در فارسي به دندانهاي «عقل» مشهورند .

 

مخرج پنجم : محل خروج «ق»

ريشه ي زبان اصلي بالا رفته و با زبان کوچک مماس مي شود . در يک لحظه هوا در پشت اين مانع حبس مي شود (راه بيني نيز بسته است) و ناگهان مخرج حرف از هم باز مي شود و حرف «ق» توليد مي گردد .

صداي «ق» برخلاف «غ» نرم و ممتد نيست بلکه محکم و با شدّت اداء مي شود (انسدادي) .

 

مخرج ششم : محل خروج «ک»

 عقب زبان کمي جلوتر از ريشه ي آن ، با زبان کوچک مماس مي شود و راه دهان را مي بندد (همزمان راه بيني هم بسته است) و ناگهام مخرج حرف از هم باز مي شود و صداي «ک» توليد مي گردد.

پس مخرج «ک» از مخرج «ق» به جلوي دهان نزديک تر است و سطح وسيع تري از عقب زبان را به خود اختصاص مي دهد .

حرف «ک» نيز با شدت و پس از انسداد کامل اداء مي شود.

از آنجا که زبان کوچک (لهاة) در توليد دو حرف «ق» و «ک» نقش مشترک دارد ، لذا به اين دو حرف ، «حروف لَهَوي» گويند.